26 Kasım 2012 Pazartesi

Three Colors Üzerine


ve Fransa bayrağı;


blue = özgürlük (liberty) || white = eşitlik (equality) || red = kardeşlik (fraternity)

21 Kasım 2012 Çarşamba

We need to talk about an injustice

Kimlik, ayrımcılık, adalet, ceza, hapis ve idam üzerine şimdiye kadar düşünülenden fazla düşünülecek çok şey var.. 
Yine enfes bir TED videosu. Bryan Stevenson,bize diğerleri tarafından saygı gören kimlik sahibi insanların diğerleri üzerinde bırakabileceği etki hakkında ufuk verici başından geçen bir hikaye anlatıyor. Ardından gelen hapis cezasıyla ilgili şimdiye ve geleceğe dair bilgiler. Akabinde idamla cezandırılanların masumluğuyla ilgili veri insanı şaşırtmaktadır...

19 Kasım 2012 Pazartesi

Ekim 2012 HBR Türkiye'den Notlar










CEO MAAŞLARININ YAŞAM DÖNGÜSÜ Geofffrey Martin, Luis Gomez-Mejia ve Robert M. Wiseman
Getiriye dayanan CEO ücreti, aşırı risk almaya mı itiyor? Yoksa gerekli risklerin alınması için bir teşvik mi oluyor?
CEO’ların hisse opsiyonları almaya başladıkları ilk yıllarda, mevcut servetleri düşük, beklenen gelirleri yüksekken daha büyük riskler alma eğilimi artıyor. Ancak aynı yöneticiler birikmiş servetleri arttıkça daha temkinli davranıyor.
BÜYÜK LİDERLERİN DENEYİM İHTİYACI YOKTUR Gautam Mukunda
Şirket içinden işi çok iyi yapabileceğine inandığınız birini seçerseniz, çoğu zaman o da çok fazla deneyim sahibi diğer adaylardan daha iyi bir performans sergilemeyecektir. Şirket içinden gelen çalışanlar ki ben onlara filtrelenmiş liderler diyorum, iyi olabilirler ama muhtemelen dahi değiller. En iyi performansı gösterenler şirket dışından gelen deneyimsizlerdir.
Steve Jobs, Abraham Lincoln gibi en iyi liderler filtrelenmemiş olsa da, onları bu kadar etkin yapan farklı düşünme yeteneği ve bazı şeyleri belli biçimlerde yapmak zorunda hissetmemesi gibi öznellikler çoğu zaman korkunç sonuçlara yol açabiliyor. Filtrelenmemiş liderlerde risk de yüksektir, mükâfat da. Tim Cook ve Neville Chamberlain gibi filtrelenmiş liderler ise derin bilgi sahibidir ve sabit bir pozisyonda çok etkili olabilirler. Ama çoğu zaman aşırı ve ani değişimlere adapte olamıyorlar ya da dışarıdan gelenlerin hiç düşünmeden yıktığı statükoyu değiştiremiyorlar.
BÜYÜYOR… BÜYÜYOR… BÜYÜYOR…
Araştırmacılar 2016 itibariyle 3 milyar insanın, yani dünya nüfusunun yarısının online olacağını söylüyor... Analistlere göre interneti agresif bir şekilde kullanan küçük ve orta ölçekli şirketler daha fazla iş üretiyor.
İYİ İŞLERİN İSTENMEYEN SONUÇLARI Charles Handy
Kent merkezlerinde ise halkın parlamento sarayları var. Ama bunlar zamanla bugün gücün gerçek sahibi olan kurumsal dünyanın kulelerinin yanında birer cüce gibi kalıyor.
Bu kuleler paradokslarla dolu. Camdan yapılmışlar ama içlerini görmek imkânsız. Kapılarının ve çatılarının üzerindeki armalarda çoğu zaman hiçbir anlam taşımayan harfler ya da sözcükler var. Oradan gelip geçenlerin çoğu için bunlar isimsiz kurumlar, isimsiz insanlar ve isimsiz yatırımcıların atanmış çalışanları. Demokratik toplumların ekonomik motorları da en az monarşi kadar merkezden kontrol ediliyor ve demokrasilerin içine uzanan bir ada gibi orta yerine çöküyor. Gücün halkın kontörlünden çıktığına yönelik algı her geçen gün artıyor ve toplumun büyük bölümünün endişeleri göz ardı ediliyor.
BOYNER GRUBU CEOSUYLA MÜŞTERİYE SEVDALI OLMAK ÜZERİNE H. Cem Boyner
Adınız, soyadınız, annenizin kızlık soyadı… “Sana ne annemin kızlık soyadından” diyenler oldu. Baktık ki annenin kızlık soyadında hassasiyet var.  Bu arada Kayseri’de çok başarılı işler yapılmış bir mağazamızda çalışan ve en çok başvuru toplayan Belma’ya, “Annenizin kızlık soyadı sorusuna takılmıyor musun?” diye sorduk. Cevabı: “Hayır, öyle sormuyorum. Dayınızın soyadı ne diyorum, söylüyorlar hemen” oldu.
Satınalması, ödemesi cazip ürünler alıyorduk almasına da bunlar bizim için iyi olan ürünlerdi esasen, müşteri için değil. Güzel vadelerle ürünler alıyorduk, ama o ürünler müşterinin istediği ürünler olmayabiliyordu. “Koyunun önüne eti köpeğin önüne saman” koyuyormuşuz. Müşteri bizim satınalma modelimizle ve tedarikçiye ödeme vademizle değil, kendi satın almak istediği ürünü bulup bulamadığıyla ilgileniyordu.
BÜYÜK VERİ: YÖNETİM DEVRİMİ Andrew McAfee ve Erik Brynjolfsson
“Ölçemediğinizi yönetemezsiniz.” Hem W. Edwards Deming hem de Peter Drucker’e ithaf edilen bu özdeyişten çıkarılacak çok ders var.
Büyük veri hareketi, daha önce mantıksal analizde olduğu gibi veriden bilgi edinmeye çalışır ve bunu iş avantajına dönüştürür.
2012 yılından bu yana her gün 2,5 exabayt veri oluşuyor ve bu sayı her 40 ayda bir ikiye katlanıyor. 20 yıl önce internetin tümünde depo edilmiş veriden daha da fazla veri bugün her saniye internetten geçiş yapıyor... Bir exabayt ise bu miktarın (petabayt) bin katına veya bir milyon gigabayta eşittir.
Şirketler kendilerini ne kadar veri odaklı tanımlarsa, mali ve operasyonel sonuçların tarafsız ölçümünde o kadar iyi performans sergiledi. Özellikle de kendi sektöründe ilk üçü göğüsleyen veriye dayalı şirketler rakiplerine oranla yaklaşık yüzde 5 daha üretken, yüzde 6 daha kazançlıydı.
Eldeki veri kısıtlıysa, veriyi elde etmek maliyetliyse veya veri, dijital ortamda mevcut değilse yüksek mevkili insanlara karar alma hakkı vermek akıllıca olur, çünkü kararlarını edindikleri tecrübeyle, özümsedikleri örnek ve ilişkilere dayanarak verirler. Bu tür çıkarım ve karar verme süreçlerine “sezgisel” denir. İnsanlar, gelecekte neler olacağı, bir şeyin nasıl iyi yürüyeceği gibi öngörülerde bulunur ve ona göre davranır.
Pablo Picasso, “Bilgisayarlar gereksiz. Size yalnızca cevapları verebilirler” dediğinde de alan uzmanlarını düşünmüş olsa gerek.
Joy Kanunu’nu aklınızdan çıkarmayın: “En zeki insanların çoğu bir başkası için çalışır.” Veri setlerinizin bazılarını ve analitik sorunlarınızı internette veya dünyada ilgili kesimlerin ulaşabileceği ortamlarda paylaşın.
BÜYÜK DÖNÜŞÜM Süreyya Ciliv
O liderlik modelinin birinci kısmını işini iyi bilme, yön gösterme oluşturuyor, ikinci kısmı da takımı sürükleyebilme ve doğru yönde ikna edip onları heyecanlandırabilme. Ama tüm bunların ötesinde temek bazı özellikler de arıyorum. Çalışkanlığa çok önem veriyorum örneğin. Başarının yolunun çalışkanlıktan geçtiğini düşünüyorum ve çalışkan insanlarla çalışmak istiyorum. Bir diğer temel özellik ise dürüstlük.  Hatta belki dürüstlüğü birinci sıraya koymak daha uygun olur. Üçüncüsü öğrenmeye hevesli olmak… Yenilikçiliğe ve cesarete ihtiyaç var. Liderin inandığı vizyonun peşinde koşma cesareti olmalı. Ben Türkiye’deki profesyonellerin eksikliklerinden birinin cesaret olduğuna inanıyorum. “Patron ne düşünür” endişesi çok fazla. Hâlbuki önemli olan senin takıma kattığın değer.
VERİ BİLİMCİLİK: 21. YÜZYILIN EN ÇEKİCİ MESLEĞİ Thomas H. Davenport ve D. J. Patil
Veri bilimci, mücadelenin sürekli değiştiği ve verinin durmadan aktığı rekabet dolu bir ortamda, karar mercilerinin tasarısız analizlerden, veri ile süregelen bir diyaloga geçmelerini sağlar.
Genellikle elde ettiği bilgiyi görsel olarak anlatma ve bulduğu şablonları net ve ikna edici bir hale getirme konusunda yaratıcıdır.
Veri bilimcinin en temel ve genel yeteneği kod yazabilmesidir.
BENİM YOLUM Hüsnü Özyeğin
Kendini dışarı çıkarken elektrikleri kapatacak kadar sorumlu hissetmekten, sahiplenmekten geçiyor başarının yolu. Ben bunu yüreğiyle çalışmak şeklinde tarif ediyorum.
Bugün Amerika’da Silikon Vadisi’nde girişim sermayeleri ya da girişimcilerin yaptığı 10 işten biri yada ikisi başarılı oluyor. Sadece ikisi bile başarılı olduğu zaman çok büyük değer yaratıyorlar ama geri kalan sekizi batıyor, sürdürülemiyor.
Çünkü başarıya ulaşmak için sadece çalışma ve IQ yeterli olmuyor. Başarıda şans da önemli bir faktör. Ayrıca konjonktür çok önemli. Ve elbette zamanlama.
Fiba Sigorta hayat dışı sigorta yapan sigorta şirketleri arasında, kısacası kötü bir sektörde çok başarılı olan üç ya da dört şirketten biriydi. Aynı zamanda Fiba Sigorta sektörde para kazanan neredeyse tek şirketti o zaman. Orada sektörün fiyat rekabetiyle artık bizi aşağı çekeceğini düşündük. Çünkü bu geçici bir süreç değildi. Bilhassa yabancı şirketler pazardan pay almak için kıyasıya rekabet ediyorlardı. Pazar payı kazanma stratejisi belli bir süre sürdürülebilir ama sırf pazar payı için birkaç sene sermayeden harcayarak devam etmek akıllıca değil. Bu nedenle satmak istedik Fiba Sigorta’yı.
İLERİ MANTIKSAL ANALİZ SİZİN İÇİB ÇALIŞSIN Dominic Barton ve David Court
Altı farklı sektörden onlarca şirketle yürüttüğümüz çalışmamızda veri ve mantıksal analizden tam anlamıyla yararlanmak için birbirini destekleyen üç yeteneğin gerektiğini keşfettik. Öncelikle, şirketler çok sayıda veri kaynağını tanımlama, bir araya getirme ve yönetme yeteneğine sahip olmalı. İkincisi, çıktıları öngörmek ve optimize etmek için ileri analitik modeller oluşturma becerisine ihtiyaçları var. Üçüncüsü ve en önemlisi; yönetim, şirketi, veri ve modellerin daha iyi kararlar doğurabileceği şekilde dönüştürecek güce sahip olmalı. İki önemli özellik bu faaliyetlerin zeminini oluşturuyor: veri ve mantıksal analizin rekabet için nasıl kullanılacağına ilişkin net bir strateji ve doğru teknolojik mimari ve yetkinliklerin bir düzene sokulması.
Potansiyel verilere daha geniş bir bakış açısı getirmenin bir yolu da, “ihtiyacımız olan tüm bilgiye sahip olsaydık hangi kararlara imza atabilirdik?” sorusunu sormaktır.
SORUMLULUĞA NE OLDU? Thomas E. Ricks
Tugay Komutanı General Charles Bundel ordunun eğitim kitapçıklarının üç ya da dört ayda yenilenemeyeceğini, bunun için 18 aya ihtiyaç olduğunu söylediğinde Marshall bu sözünü iki kez daha düşünmesini istedi. “Yapılamaz” dedi Bundel. “Üzgünüm, o halde kovuldun” diye yanıtladı Marshall.
Görevden alma gücünün kaybı diğer sorunların da önünü açmış olabilir. Gerçek başarı ödüllendirilmediği ve inisiyatif almaktaki başarısızlıklar cezalandırılmadığı zaman risk almaya teşvik eden tüm sistem çökertiliyor.

Skyfall Üzerine




Bir süredir dediğim uzun bir müddettir sinemaya gitmiyordum/gidemiyordum, geçen cuma akşam boştum ve evde oturacağıma sinemaya gideyim dedim. Gişe listesine bakınca tabi direk olarak göze çarpan son James Bond filmi olan “Skyfall”. Hakkındaki düşüncelerime geçmeden belirtmek isterim ki ben senaryosu/kurgusu altında fikri bir düşünce yatan filmleri sever beğenirim, diğerleri sadece zaman harcama cabası.

Film çok heyecanlı bir sahneyle açılış yaptı; İstanbul sokaklarında aksiyonun zirvede olduğu sahnelerle giriş yaptı. Ardından Adele’nin seslendirdiği ve çok hoş bir görsel şovun eşlik ettiği bir başlangıç. Fakat sonrasında alışagelmiş James Bond klasiği. Aslında Bond serisinin vasatlığının kaynağı da bu, üstüne bir şey koymak yok: bayanlarla çevrilmiş takım elbiseli bir adamın aksiyon dolu maceraları. Bourne veya Batman serisini de ayıran bu: altında fikri bir düşüncenin yatması. 

Film, Bond ile MI6 arasındaki ilişkiyi irdeler olmuş; MI6 vatanı uğruna her şeyi yapabilecek ki bunlardan birisi en iyi ajanının ismini vermiş bir kurum ve James Bond ise her ne olursa olsun bir parçası olduğu kuruma karşı sadakatinden bir şey kaybetmeyen parlak bir ajan. Ayrıca double (00) operasyonu sorgulanmış: neden ve niçin bu yolla?

Film boyunca yönetimin sivile mi devlete mi bırakılmasına yer ayrılmış; ancak fazla şekilde yapaylığa kaymış halde: basit bir yol olan uzun düşünme duraklamaları içeren bir muhabbette basit şekilde cümlelerin ardı sıra dizilmesi. Ve bir yerde de bugünlerin modası olan faşizm ve vatanseverliği ayırt edememek trendine gönderme. Yasal işlem yaparken sınırlar dışına çıkılmasının bazı anlarda gerektiği: bana Dark Knight’taki herkesi dinleme sahnesine götürdü, ufaktan hissettirmemeye çalışarak yapılanları meşrulaştıran bir düşünceyi bilinçaltına gönderme, benzer sahneyi Q sahte izler bırakırken görüyoruz. Ayrıca Tiago Rodrigez ya da Raoul Silva, bariz şekilde Jokervari bir şey yapılmaya çalışılmış, Joker gibi konuşmalar, Joker gibi kılık değişiklikleri ve Joker gibi rahat davranışlar, yaptığından haz almalar, kural tanımaz olmak ve anın tadını çıkarmaya bakmak, Joker gibi her şeyin tadına varmayı istemek, Joker gibi beklenmeyeni yapmak, Joker gibi saçlarıyla birlikte farklı olmak. Cyber’ın önemine ve geleceğine dikkat çekilmiş byaağı bir şekilde, kötü niyetli insanların bu sayede neler yapabileceklerine örnekler sunulmuş, ve gizli servis için ne kadar da işlevli olduğu anlatılmış. Raoul Silva'nın sıçanlarla ilgili çocukluğundan paylaştığı bir anı da iyi bir hikayeydi, beğendim;
"My grandmother had an island. We could circle the whole place in an hour. Then one day, we went back to the island to see it infested with rats. They came from a sunken ship and fed on coconut. But my grandmother came up with a solution. She buried oil drums and filled them with coconut bait, luring them down the drums. In about three months, all the rats were trapped. So what do you do? Do you drown them? Burn them? You leave them alone. As soon as they run out of coconut, they begin to eat each other. When there are two left, you let them go toward the coconut trees. But they will not eat coconut anymore. They will only eat rat. You have changed their nature."

Aklımda kalan sahne; Tennyson'ın Ulysses adlı şiirinden;
 "Though much is taken, much abides; and though 
We are not now that strength which in old days 
Moved earth and heaven, that which we are, we are... 
One equal temper of heroic hearts, 
Made weak by time and fate, but strong in will 
To strive, to seek, to find, and not to yield."


İzlenir mi? İzlenir ama puanım 5.8/10, IMDB’deki 8.1/10’e karşı.

15 Kasım 2012 Perşembe

The happy secret to better work


"...most companies and schools follow a formula for success, which is this: If I work harder, I'll be more successful. And if I'm more successful, then I'll be happier. That undergirds most of our parenting styles, our managing styles, the way that we motivate our behavior.

And the problem is it's scientifically broken and backwards for two reasons. First, every time your brain has a success, you just changed the goalpost of what success looked like. You got good grades, now you have to get better grades, you got into a good school and after you get into a better school, you got a good job, now you have to get a better job, you hit your sales target, we're going to change your sales target. And if happiness is on the opposite side of success, your brain never gets there. What we've done is we've pushed happiness over the cognitive horizon as a society. And that's because we think we have to be successful, then we'll be happier..."

13 Kasım 2012 Salı

When Your Mind's Made Up- Marketa Irglova/Glen Hansard

2006 yapım 'Once' filminden;



so, if you want something
and you call, call
then i'll come running
to fight, 
and i'll be at your door
when there's something worth running for

when your mind's made up
when your mind's made up
there's no point trying to change it
when your mind's made up
when your mind's made up
there's no point trying to stop it

you see, you're just like everyone
when the shit falls all you want to do is run, away
and hide all by yourself
when you're far from me, there's nothing else

when your mind's made up
when your mind's made up
there's no point trying to change it
when your mind's made up
when your mind's made up
there's no point even talking
when your mind's made up
when your mind's made up
there's no point trying to fight it

so, if you ever want something
and you call, call
then i'll come running.

5 Kasım 2012 Pazartesi

Acımak'tan Notlar


“İnsan faydasız olmadığını anladığı zamandır ki, hayatı az çok mana kazanır.”
“Merhamet duygusunun, beni korkunç bir ihtiras gibi kavramış olan, şehveti andırır zevkini anlayamazdı onlar.”
“Sonra şunu anlamaya başlıyordum ki, insanın gerçekten hissettiği bir yakınlık duygusu, istediği zaman prize sokacağı yahut çıkaracağı bir elektrik kontağı değildir ve başka birinin kaderiyle ilgilenmek, özgürlüğümüzün bir parçasını da elinizden alır.”
“Seçkin insanların ilk bakışta ötekilerden farklı görünmeleri gerektiği gibi bir yanlışlığa hemen hepimiz düşeriz.”
“Ama daha önce de söylemiştim size, merhamet duygusu iki tarafı keskin bir kılıç gibidir. Onu kullanmasını bilmeyen, vazgeçmelidir bu işten. Tıpkı morfin gibi merhamet de başlangıçta hastaya iyi gelir, onu yatıştırır, bir ilaç gibidir adeta. Ama dozunu kaçırdınız mı ya da frenlemesini beceremediniz mi, merhamet öldürücü bir zehir haline geliverir. İlk enjeksiyonlar faydalıdır, hastayı yatıştırır, acısını keser. Fakat insan ruhunun da, bedeninin de, her şeye alışmak gibi olağanüstü bir hassaslığı vardır. Nasıl sinirler gittikçe daha fazla morfin isterlerse, ruh da gittikçe daha fazla merhamet ister. Sonunda da sizin kendisine verebileceğinizden daha fazlasını arar. Nihayet öyle bir an gelir ki insan ‘hayır’ demek zorunda kalır. Kendisine ‘hayır’ dediğiniz kimse ona yardımı reddetmiş olsaydınız sizden daha fazla nefret eder ama siz yine de ona böyle demek zorunda kalırsınız.”
“O kadar toydum ki, tabiatın sillesini yemiş kimselerin de sevmeye cesaret edebileceklerini düşünememiştim. Çünkü tecrübesiz bir delikanlı dünyayı hep okuduğu kitapların ya da dinlediği hikâyelerin arkasından görür. O kendi hayatını yaşamadan önce, hayal etme gücünü yabancı hayaller, yabancı örnekler üzerinde işler. Kitaplarda, tiyatro piyeslerinde veya filmlerde ki bunlar çoğu zaman gerçeği basit, üstünkörü gösterirler, sevişenler hemen daima genç, güzel insanlardır. Onun için benim de zaten gönül işlerinde utangaçlığımın sebebi buydu. Hep bir kadının sevgisini uyandırmak için çok yakışıklı, çok meziyetli, çok talihli olmak gerektiğini düşünmüştüm.”
“Fakat yine de yalvararak af diliyorum senden, çünkü sensiz yalnız gece gündüz yok, umutsuzluk var sadece.”
“Ben o zamana kadar hep en büyük acının sevip de sevilmemek olduğuna inanmıştım. Şimdi ise bundan daha korkuncunun da var olduğunu anlıyordum. Bu da insanın, başkası tarafından kendisi istemeden sevilmesi ve sizi rahatsız edip hırpalayan bu ihtirasa karşı koymanızın imkânsız oluşu idi.”
“İnsanların yaşayışlarının sözüm ona normal olan o daracık çizgisi var ya, onun dışına çıkan her şey onlarda önce merak, sonra da kötü duygular uyandırır.”
“Kendi kendime şöyle düşündüm, ‘Gerçek sevgiyi tadanlar sıhhatleri yerinde, kendilerinden emin, gururlu, neşeli insanlar değildir; onların buna ihtiyaçları yoktur zaten; sevilmeyi kabul ediyorlarsa bunu, sanki herkes kendilerine saygı borçlu imiş gibi böbürlenerek, aldırmayarak yaparlar. Başka birinin kendilerine bağışladığı bu sevgi onlar için sadece bir süstür. Saçlarında bir ziynet, bileklerinde bir bileziktir ama bu onların hayatlarının tek saadeti, tek manası değildir. Ancak kaderin sillesini yemiş olan acizler, biçareler, felaketzedelerdir ki sevgiden bir fayda görürler. Birisi ömrünü onlara hasretti mi, böylelikle hayatın kendilerinden esirgediğini de bahşetmiş olur onlara. Ve ancak onlardır ki alçak gönülle, minnetle severler.”
“Fakat bütün intihar edenler aynı saçmalığı yaparlar: Kendilerini öldürmezden on dakika önce, hayattan çok düzgün bir şekilde ayrılmak gururuna kendilerini kaptırmadan edemezler. Kafalarına kurşunu sıkmazdan önce tıraş olurlar, çamaşır değiştirirler. Hatta bir kadından bahsedildiğini bile hatırlıyorum, kendini dördüncü kattan aşağı atmadan önce saçlarını kıvırttırmış, makyaj yapmış, çok meşhur bir lavantadan sürmüştü.”
“İnsanın vicdanı hatırladığı müddetçe, hiçbir hata unutulmuş değildir.”
“Ama ne yazık ki ahlakla hekimlik başka şeylerdir: Her hastalık aslında anarşik bir hareket, tabiata karşı bir ayaklanma başkaldırmadır. Onun için de hastalığa karşı bütün, ama bütün çarelerin kullanılması lazımdır. Hayır, hastalara hiç ama hiç acımamak lazımdır. Çünkü hastanın kendisi kanun dışına çıkmış, nizamı bozmuştur. Nizamı yeniden kurmak için ise, her ayaklanmaya karşı olduğu gibi gözünün yaşına bakmadan harekete geçmek elinize geçen her şeyi kullanmak gerektir. Çünkü iyilikle, gerçekle hiç kimse tedavi edilememiştir. Eğer bir hile işe yarıyorsa hile olmaktan çıkar bu artık ve çok iyi bir ilaç haline gelir…”
“Hastalarla yakınlarının, normal insanlara göre bambaşka bir dilleri olduğunu, onlar için ‘belki’nin ‘muhakkak’ demek olduğunu, umudun onlara adeta damla damla, ihtiyatla verilmesi gerektiğini, yoksa iyimserliğin başlarına vurup onları deli edebileceğini nereden bilebilirsiniz?”

Zweig, Stefan, Acımak, Kutup Yıldızı Yayınları, 2011, İstanbul. Çev. Volkan Ünal
resim kaynak

1 Kasım 2012 Perşembe

Ne Ödeyeceğine Sen Karar Ver Üzerine


HBR Türkiye'nin Ekim 2012 sayısında şöyle bir Araştırma Takibi vardı:

"Almanya'daki University of Marburg'dan Christian Traxler ve University of Jena'dan Gerhard Riener, Viyana'da hizmet veren self-servis Pakistan restoranı Wiener Deewan'daki "ne ödeyeceğine sen karar ver" kampanyasını gözlemledikleri iki yıl boyunca müşterilerin sadece binde 5'inin ücret ödemediğini tespit etti. İki yılın sonunda her öğün için ortalama 5 euro ödenmişti ve bu da maliyetleri karşılamaya fazlasıyla yetiyordu. Müşteri sayısı ise yüzde 50 artmıştı."

İlginç geldi. Neden çok büyük çoğunluk hesap ödemeyi tercih etmişti? Ahlak? Haya? Vicdan? Hakkını ödeme isteği? Yada ayıplanma korkusu? Çekince? Cesaret Eksikliği? Sosyoloji ve psikoloji penceresinden analiz edilmesine ihtiyaç duyulan bir araştırma olmuş diye düşünüyorum. Belki buradan yürüyerek insanında aslında iyi mi kötü mü olduğuna da gidebiliriz..

resim

Why democracy matters


The part that I liked from above video on TED;

"But in order to do so we need to get away from instrumental arguments. We need to get away from saying democracy matters because of the other things it brings. We need to get away from feeling, in the same way, human rights matters because of the other things it brings, or women's rights matters for the other things it brings. Why should we get away from those arguments? Because they're very dangerous. If we set about saying, for example, torture is wrong because it doesn't extract good information, or we say, you need women's rights because it stimulates economic growth by doubling the size of the work force, you leave yourself open to the position where the government of North Korea can turn around and say, "Well actually, we're having a lot of success extracting good information with our torture at the moment," or the government of Saudi Arabia to say, "Well, our economic growth's okay, thank you very much, considerably better than yours, so maybe we don't need to go ahead with this program on women's rights."
The point about democracy is not instrumental. It's not about the things that it brings. The point about democracy is not that it delivers legitimate, effective, prosperous rule of law. It's not that it guarantees peace with itself or with its neighbors. The point about democracy is intrinsic. Democracy matters because it reflects an idea of equality and an idea of liberty. It reflects an idea of dignity, the dignity of the individual, the idea that each individual should have an equal vote, an equal say, in the formation of their government."

It is a different perspective to support an idea, a thought or a suggestion; not telling what it brings but saying what it really means..